Semantiek

Uit NORA Online
Ga naar: navigatie, zoeken
European Interoperability Reference Architecture.png

SemantiekLeer van de betekenis van woorden en woordgroepen is gedefinieerd in NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur als "Leer van de betekenis van woorden en woordgroepen." Dit sluit aan bij de definitie uit het woordenboek:

1. leer van de betekenis der woorden 2. de betekenis betreffend.

De betekenis die we toekennen aan de woorden en gegevens die relevant zijn bij de dienstverlening van de overheid, moet duidelijk zijn. Als je met elkaar praat moet je er van uit kunnen gaan dat je hetzelfde bedoelt met hetzelfde woord. Ook als digitale systemen gegevens moeten uitwisselen is een gedeelde betekenis noodzakelijk. In een specifieke context, zoals een domein of een proces, kunnen begrippen echter een specifieke betekenis hebben. Dit is de essentie van semantiek. In een semantisch model (denk aan wikipedia) worden begrippen en betekenissen met elkaar vergeleken. De overeenkomsten en de verschillen met andere begrippen worden in kaart gebracht en gekoppeld aan het naaste hogere begrip (generalisatie) om verbindingen te leggen en inzicht te geven in de verschillen.

Waarom is SemantiekLeer van de betekenis van woorden en woordgroepen van belang?

Een belangrijke basis voor samenwerking tussen organisaties, is het delen van taal en begrippen (woorden): voor het kunnen begrijpen, uitwisselen en gebruiken van elkanders informatie. Dan bedoelen we hetzelfde als we met elkaar praten, zijn we (technisch) in staat om die informatie van elkaar over te nemen en kunnen we die informatie hergebruiken in onze eigen bedrijfsprocessen. Het goed beschrijven van de betekenis van woorden en gegevens is daarom cruciaal voor de interoperabiliteitInteroperabiliteit is het vermogen van organisaties (en hun processen en systemen) om effectief en efficiënt informatie te delen met hun omgeving. Een punt dat hierbij speelt, is dat de overheidsorganisaties wet- en regelgeving uitvoeren en daardoor voor diverse begrippen gehouden zijn aan de specifieke betekenis die vanuit die wet- en regelgeving wordt toegekend aan die begrippen. Er zijn nu veel begrippen waar verschillende betekenissen aan zijn toegekend vanuit de wet- en regelgeving. Voor de samenwerking kan dat verstorend werken, zeker wanneer een organisatie te maken heeft met verschillende wetten en regelgeving. Waar dienstverlening grenzen overschrijdt, zoals pensioen of werk (arbeidsverleden) in het buitenland, komt daar nog een “multi-language” vraagstuk bij. Met het Nationaal Semantisch Vlak, aansluitend op het Europees Semantisch Vlak, geven we handvatten voor pragmatische toepassing van semantiek.


Direct aan de slag

Met welke wettelijke- en beleidskaders moet je rekening houden? Wat is er vanuit architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. al geregeld qua principes, bouwstenen en standaarden, waardoor je hergebruik en een vliegende start kunt maken?

BP6: Transparant
AP5: De dienst is nauwkeurig beschreven
AP17 Informatieobjecten zijn systematisch beschreven en op passende wijze gemodelleerd
Inleiding Hoe beschrijf je betekenis
Handreiking gegevensbeschrijvingen
Lijst met gegevenswoordenboeken
Puzzelstuk.png
Samen leren & zoeken

Er zijn diverse overheidsorganisaties die de vraagstukken rond SemantiekLeer van de betekenis van woorden en woordgroepen al goed onder de knie hebben. U kunt van hun ervaringen leren en direct deelnemen aan de lopende discussies.

→ Het Kadaster ontsluit de Basisregistratie BAG via Linked Open Data Arjen Santema
→ Het Ministerie van IenM gebruikt een Laan Catalogus voor het Omgevingsloket in de Laan van de Leefomgeving Ben Zwartveld
→ JustID beheert gegevenswoordenboeken van de Vreemdelingenketen, Strafrechtketen en het Justitiële domein Mariska Scherphof-Aalderink
Gereedschap.png
Meer informatie & Contact

Links SemantiekLeer van de betekenis van woorden en woordgroepen:

Wikipedia Semantiek
Wetgeving in Verbinding


Dit thema wordt beheerd door experts uit overheid en marktpartijen:

Expertgroep Semantiek

Contactpersoon is Eric Brouwer (ICTU),

eric.brouwer@ictu.nl
Contact.png
Persoonlijke instellingen
Naamruimten

Varianten
Handelingen
Hulpmiddelen